เมื่อเริ่มเข้าใจภาพรวมของระบบจองคิวบนโต๊ะทำงานแล้ว ก็ถึงเวลาที่ผมต้องออกเดินทางไปยังศูนย์กระจายสินค้าหน้างานจริง
บรรยากาศของศูนย์จ่ายสินค้าแตกต่างจากสำนักงานใหญ่อย่างสิ้นเชิง ที่นั่นมีเสียงเครื่องยนต์รถบรรทุก มีฝุ่นในโรงงาน และมีความเร่งรีบของคนขับรถที่ต้องการรับสินค้าออกไปส่งให้ทันเวลา
ลงพื้นที่โดยไม่มีเอกสาร
และสิ่งที่ผมได้พบตั้งแต่วันแรกที่ลงพื้นที่คือ ไม่มีเอกสารข้อกำหนดหรือพิมพ์เขียวใด ๆ ให้เปิดอ่านเลย
"ไม่มีเอกสารข้อกำหนดหรือพิมพ์เขียวใด ๆ ให้เปิดอ่านเลย"
ไม่มีสเปกหน้าจอ ไม่มีขั้นตอนการทำงานที่บันทึกไว้เป็นลายลักษณ์อักษร สิ่งเดียวที่ผมทำได้ในตอนนั้นคือ เดินเข้าไปหาเจ้าหน้าที่ที่นั่งทำงานอยู่ในป้อมหน้างาน ยืนคุยและรับฟังขั้นตอนการทำงานจริงจากปากของคนทำงาน: รถต้องชั่งน้ำหนักอย่างไร รถเปล่าชั่งตรงไหน รถที่มีของชั่งตรงไหน รับบัตรบาร์โค้ดตอนไหน ต้องตรวจเช็กอะไรบ้าง และเจ้าหน้าที่ต้องการเห็นข้อมูลอะไรบนหน้าจอบ้างเพื่อให้ทำงานได้เร็วและสะดวกที่สุด
ออกแบบจากภาพงานจริง
เมื่อได้รับฟังและเห็นภาพการทำงานจริงหน้างานชัดเจนแล้ว ผมจึงกลับมานั่งหน้าคอมพิวเตอร์เพื่อเริ่มต้นเขียนโค้ดสร้างระบบขึ้นมา
ในงานนี้มีรุ่นพี่อีกคนคอยเป็นพี่เลี้ยง โดยรุ่นพี่ช่วยดูแลเรื่องโครงสร้างพื้นฐานด้านเครือข่ายและการวางเซิร์ฟเวอร์ข้ามไซต์งาน ส่วนผมรับหน้าที่ดูแลส่วนของซอฟต์แวร์และการติดตั้งระบบ:
- ติดตั้งระบบปฏิบัติการ Windows NT และติดตั้ง Oracle Database ให้ทำงานเป็นเซิร์ฟเวอร์ประจำศูนย์
- ติดตั้งและตั้งค่าเครื่องคอมพิวเตอร์ฝั่งผู้ใช้งานสำหรับเจ้าหน้าที่หน้างาน
- ออกแบบหน้าจอโปรแกรมให้ตัวหนังสือใหญ่ ชัดเจน อ่านง่าย เหมาะกับสภาพแวดล้อมที่มีฝุ่นและแสงสะท้อน
- เขียนโค้ดด้วย Visual Basic เพื่อควบคุมลำดับการทำงานทั้งหมด
คุยกับเครื่องชั่งผ่าน RS-232
โจทย์ที่ต้องจัดการเพิ่มในงานนี้ คือการทำให้โปรแกรมคุยกับอุปกรณ์ภายนอกผ่าน พอร์ตสื่อสารแบบอนุกรม (Serial Port / RS-232)
ที่ศูนย์จ่ายสินค้ามีแท่นชั่งน้ำหนักสองจุดแยกกัน คือแท่นชั่งรถเปล่าและแท่นชั่งรถที่บรรทุกสินค้าแล้ว คอมพิวเตอร์หนึ่งเครื่องต้องรับสัญญาณจากหัวอ่านเครื่องชั่งทั้งสองตัวเข้ามาพร้อมกัน แต่พอร์ตที่มีมากับเครื่องทั่วไปไม่เพียงพอ ผมจึงติดตั้งการ์ดขยายพอร์ต (Port Extension Card) เสียบลงบนสล็อตของเมนบอร์ด เพื่อเพิ่มพอร์ต COM แล้วเดินสายสัญญาณ RS-232 เชื่อมต่อเข้ากับหัวอ่านของเครื่องชั่ง
การเขียนโปรแกรมติดต่อกับพอร์ตสื่อสาร เป็นเรื่องของการจัดการข้อมูลระดับสัญญาณ ตั้งแต่การตั้งค่าความเร็วในการส่งข้อมูล (Baud Rate), ขนาดของข้อมูล (Data Bits), การตรวจสอบความถูกต้อง (Parity), และบิตหยุด (Stop Bits)
สิ่งที่ส่งผ่านสายสัญญาณเข้ามาไม่ใช่ตัวเลขสำเร็จรูป แต่เป็นสายธารข้อมูลตัวอักษรที่หัวอ่านส่งเข้ามาอย่างต่อเนื่อง
ผมต้องเขียนโปรแกรมดักจับเหตุการณ์เมื่อมีข้อมูลส่งเข้ามาในพอร์ต นำข้อมูลที่พักอยู่ในบัฟเฟอร์มาตัดแยกตัวอักษรควบคุมและสถานะของเครื่องชั่งออก เพื่อสกัดเอาตัวเลขน้ำหนักจริงออกมาใช้งาน
การได้ทดลอง ปรับจูนค่าพอร์ต และไล่ตรวจข้อมูลในบัฟเฟอร์ จนกระทั่งโปรแกรมสามารถแสดงค่าน้ำหนักที่นิ่งสนิทและตรงกับหน้าปัดดิจิทัลของหัวอ่านจริง ทำให้มั่นใจว่าซอฟต์แวร์สามารถอ่านค่าจากอุปกรณ์หน้างานได้อย่างถูกต้องและเชื่อถือได้
เมื่อระบบที่พัฒนาขึ้นสามารถนำไปติดตั้งและใช้งานได้จริงกับรถบรรทุกที่ศูนย์กระจายสินค้าในกลุ่มที่ผมรับผิดชอบ รถสามารถชั่งน้ำหนัก บันทึกเวลา และพิมพ์เอกสารปล่อยรถออกไปได้ตามขั้นตอนจริง ก็เป็นอันพิสูจน์ได้ว่าระบบที่เริ่มจากการยืนฟังคนหน้างานนั้นสามารถทำงานร่วมกับงานจริงได้